inloggen  |  aanmelden

Grote potentie warmtenetten blijft nog onderbenut

Gepubliceerd op: 23 Maart 2017

Nederland kan grote stappen zetten in de transitie naar een klimaatneutraal energiesysteem door het gebruik van warmtenetten. De weg naar een efficiënt gebruik van warmtenetten is echter niet eenvoudig. De wil is er wel, maar de financiële risico’s zijn groot en goede coördinatie ontbreekt. De rijksoverheid zou veel belemmeringen en aarzelingen kunnen wegnemen, maar laat het initiatief over aan gemeenten en provincies. Dat blijkt uit het rapport ‘Toekomstbeeld klimaatneutrale warmtenetten in Nederland’ van het PBL (Planbureau voor de Leefomgeving).

Momenteel wordt in Nederland jaarlijks bijna 800 PJ aan energie gebruikt voor verwarming van gebouwen en productieprocessen tot 120 graden Celsius. Dat is 30% van het totale energiegebruik. Door gebouwen verder te isoleren en over te schakelen naar warmtenetten en andere technieken kan de warmtevoorziening veel duurzamer worden. Uit scenario’s voor de warmte­voorziening in 2050 blijkt dat warmtenetten circa 350 PJ van de netto warmtevraag zouden kunnen leveren. Dat is ongeveer 7 keer zoveel als nu.
 
Geothermie en restwarmte
Om te zorgen dat warmtenetten daadwerkelijk klimaatneutraal worden, moeten ze uiteindelijk gevoed worden met warmte uit klimaatneutrale bronnen. Geothermie is hierbij de grootste belofte. Deze energiebron is ruim aanwezig op 3 tot 7 kilometer diepte en zou Nederland minder afhankelijk maken van buitenlandse bronnen. Een overschakeling op klimaatneutrale energiebronnen, zorgt er automatisch ook voor dat restwarmte ook klimaatneutraal is.
 
Nieuw type warmtenetten nodig
De huidige warmtenetten, met doorgaans 1 warmteproducent, zijn niet geschikt voor een toekomst waarin verschillende producenten warmte leveren aan verschillende typen afnemers. In fysieke zin zullen warmtenetten een groter gebied gaan bestrijken en warmte over grotere afstanden gaan transporteren. Daarnaast zijn nieuwe regelingen nodig om de levering van warmte af te stemmen op de behoefte en om de kosten van productie, transport en levering te verdelen over de afnemers.
 
Coördinatie is nodig om kosten te beperken
Verwarmen met warmtenetten wordt goedkoper als de warmtebehoefte per hectare toeneemt. Het is dus gunstig als in een woonwijk álle woningen op een warmtenet worden aangesloten. In dichtbebouwde gebieden is verwarmen met warmtenetten de goedkoopste klimaatneutrale techniek.
 
Gemeenten blokkeren infrastructuur
Sommige gemeenten blokkeren de aanleg van warmtetransportnetten omdat ze niet willen dat die de komende jaren gevoed worden met restwarmte van kolencentrales. Daarmee blokkeren ze ook de aanleg van infrastructuur die op termijn nodig is om klimaatneutrale restwarmte en geothermie te kunnen benutten. Investeren in nieuwe warmtenetten is riskant zolang onduidelijk is of en wanneer die netten volledig benut gaan worden. Door deze gebrekkige coördinatie boeken actieve partijen (gemeenten, warmteleveranciers, investeerders) nog weinig voortgang.

Betere coördinatie
Het voorstel voor een Nationaal Programma Energietransitie, dat decentrale overheden medio maart lanceerden, is een poging de coördinatie te versterken. Daarin wordt het Rijk opgeroepen knelpunten in wet- en regelgeving weg te nemen.
 
Bron: Planbureau voor de Leefomgeving.

Een greep uit ons leveranciersregister


Struyk Verwo Infra is in Nederland marktleider in publieke bestrating. In beton en...

Roelofs is een modern familiebedrijf met een ruim 59-jarige staat van dienst in...

Fides Expertise BV heeft ervaring in het uitvoeren van vooropnames, het monitoren van trillingen...